Grutsk! Fryslan als eerste Subsidie-Vrij in 2030

Wommels met Dooiermos op typisch Fries stalen punthek

De Friese Nationale Partij (FNP) adverteert voor de gemeenteraad-verkiezingen met ‘trots op je afkomst’, in 1 woord ‘Grutsk’ ( = trots).
Maar van welke tijd dateert het ‘typisch Friese’ waar je trots op wilt zijn?

De Friese vlag stamt van 1957, ‘toen was geluk nog heel gewoon’

Alles dat je denkt en vervolgens doet, het komt ergens vandaan en is vaak door anderen bedacht, en daarover gaat dit verhaal.

Bedenk dus goed hoe je denken moet, want wat je denkt is niet beslist goed. En bedenk wat de logische consequenties van je denken zijn, als dat handen en voeten krijgt.

Een Leeuw en een Paard in 1 Wei, dubbel blij: slordig en destructief denken. Sturm und Drang met vleugje Marxisme

In Wommels vind je een ‘typisch Fries’ ijkpunt, als dorp waar de op 1 na belangrijkste Kaats-wedstrijd gehouden wordt, de Freule. Wommels ligt aan de Bolswardervaart in de raaigras-steppen van de Greidhoeke (weidehoek, het oude zeeklei-landschap).

De Freule

De streek wil van toerisme leven, om de zelfde reden dat Waddenzee Werelderfgoed in het leven werd geroepen en Culturele Hoofdstad 2018: toerisme-promotie.

Toverhazelaar in Wommels

Friezen mikken dus op de markt van mensen met vrije tijd over en geld over om meermaals per jaar op vakantie te gaan. Dat is geen mening, maar de logische consequentie. Je wilt toeristen lokken die geld hebben en bij je komen uitgeven. Geen asielzoekers waar je geld op toelegt, of subsidiespul.

Want subsidie voor de 1 betekent lastenverzwaring voor de mensen die waarde toevoegen. Danwel die dat geld naar je regio brengen kunnen, om het vrij te besteden: nadat ze je prachtige Greidhoeke-brochure zagen. Een euro kun je 1 keer uitgeven.

Weten Linkse ambtenaren (tautologie) beter dan U en ik hoe wij ons geld kunnen besteden?

De Greidhoeke in 1 beeld

Die toeristen moeten al fietsend en zich vergapend, zoveel mogelijk in de horeca uitgeven: dat is het verdienmodel: de onderstaande gids bevat dan ook honderden horeca- en verblijfsadressen. Want die paar boeren met hun koeien hebben geen legers knechten meer nodig.

Mummiekelder Wiewerd: Duurzaamheid in 1 Beeld

Machines en melkrobots klaren het klusje wel voor melkgiganten als Friesland Campina. Friesland Openlucht-Museum met landschaps-attracties. Of even spoken in de Mummie-kelder van Wiewerd.

De literatuur voor vandaag…

De toerisme-gids Greidhoeke en Uytland adverteert met het Friese landschap alsof je een schilderij binnenstapt van ‘Paulus Potter’ (1625-1654). Ze weten wat mensen graag willen zien, waar ze naar verlangen.

Raaigras-steppe van de Greidhoeke bij Siberische wind

Of dat Pastorale beeld terecht is-  kijk-  het is nu nog winter, de bermen moeten nog voller groen worden. Een scholiere worstelde over slaperdijk De Slachte tegen een Siberisch koude wind. Je ziet wat een terugkerende IJstijd zou doen: wel de hele dag zon, en toch laat het ijs zich niet verdrijven.

Worstelen tegen de wind op De Slachte bij Hidaard, een 42 km lange slaperdijk door De Greidhoeke

Iets verder in het voorjaar is de Slachte prachtig:

Slachtedijk door Fryslan met scherpe boterbloem en veldzuring

De essentie van het verdienmodel van de Greidhoeke is: Je gaat niet naar een industrieterrein vol windturbines op vakantie maar naar een ‘mooi’ landschap met ‘smoeke’ Friese dorpjes dat mensen liefdevol omhelst.

En dat is altijd een landschap waarbij het leek, alsof het er al eeuwen zo gelegen heeft. Een Heitelan, als Vader die de Verloren Zoon omarmt, liefst zonder tik van de molen.

…aan de Bolswardervaart

Om dan bij de Freule in Wommels terug te komen…Het loont om van buitenstaanders iets aan te nemen, want voor je het weet heet dat je eigen traditie.

De kaatsbal, een ‘pelote’ in het Oud Frans werd hier geïmporteerd door ‘Net Fan Hjirre‘-Fransen en Belgen. Het kaatsen ontstond volgens de KNKB (opgericht in 1897) in Franse kloosterhoven, en werd pas na de tweede helft van de 19de eeuw ‘typisch Fries’.

Met een hoogtepunt van populariteit in de tijd, dat weidevogels als de grutto nog algemeen waren, de jaren ’50 vorige eeuw.

Voordat God uit Jorwerd verdween, om recent weer Zijn schoorvoetende rentree te maken in Nijkleaster. Dat christendom kwam uit Rome. Voor het christendom met de andere wang hier kwam, offerden we mensen als Heidense Friezen, was de bloedwraak nog gewoon. Ideeën zijn belangrijk, ze bepalen wie we zijn.

En wij veranderen als ze verdwijnen.

Zelfs het nationalisme zoals de Friezen dat kennen is van oorsprong een Romantisch Duits fenomeen. Zoals het Friese Blut und Boden Volkslied (Frysk Blut Tsjoch Op) ook een Duitse melodie heeft. Je moet aan nationalisme alleen niet de betekenis aan geven die ‘Het Linksche Thuigh’ er nu aan geeft, de zedenmeesters van de PvdA of erger.

Rjocht en Sljocht, een eigenzinnige Fries uit 1 stuk

In de 18de en 19de eeuw was nationalisme hartstikke progressief: onderdeel van volks-emancipatie-bewegingen zoals ik al beschreef over Bulgarije en Ierland. Zoals ‘rechts’ nu ook het nieuwe links is, verzet tegen doorgeslagen Globalisme en het Groot Europese Rijk der bureaucraten met hun 300 duizend bladzijden regels.

En ‘bekrompenheid’ (in de zin van ‘beschuldigende vinger door kwaliteits-menschen’) is de nieuwe ruimdenkendheid. Waarnemen wat je ziet, en een neger gewoon neger noemen.  Een man is een man, en een vrouw is een vrouw. Hoera!

Fries Nationalisme door Duitser verzonnen
Frits Bolkestein- een goede VVD’er (ze bestaan!), klassiek liberaal en aanhanger van De Verlichting- wijst in ‘De Intellectuele Verleiding’ Johann Godfried Herder (1744-1803) aan als bron van het romantisch nationalisme.

Dat ontstond als reactie op het Franse Rationalisme van de Verlichting. (Voltaire en in Duitsland: Immanuel Kant)

Zicht op Melkmuseum

Het rationalisme van de Verlichting stelt dat je een universele standaard hebt van oordelen en denken, die overal geldig is, of je nu Eskimo, Hottentot of Fries bent, of het nu dooit of vriest.

Zoals 1+1 overal 2 is. En niet Drie omdat je uit Drenthe komt. Of 4 omdat je Lutz Jacobi heet, het goed meent met jezelf en daar ook nog eens sociale bevestiging bij krijgt… Is 2+2 toch stiekem 5 als ‘de meerderheid’/De Partij dat zegt?

Een mobiele versie van sterfelijkheid, Memento Mori op wielen

Dankzij het Romantisch nationalisme, had iedere natie plots weer zijn eigen ideaal van perfectie, waarover je niet mocht oordelen. Je zou Herder dus cultuur-relativist kunnen noemen: aldus Bolkestein. Een beetje D66, of wat tegenwoordig voor ‘Links’ door moet gaan.

Feministische bakfietsmoeders die de CO2 laten compenseren van hun vele Airmiles (reisje New York, dan weer Bhutan), trots dat ze biodynamische yoghurt kopen bij de Natuurwinkel voor hun 2 kindjes met 1-lettergreep-namen als Puk en Raaf. En die dan stellen ‘nou je moet alle culturen in hun waarde laten’.

Ook als ze vrouwen hun clitoris besnijden en aan de ketting leggen, of windturbines in natuurgebied zetten.

Bolkestein legt Herder’s nationalisme als volgt uit:

Iedereen zou bij een bepaalde groep moeten horen, een groep waaraan iedereen behoorde deel te nemen en waarin iedereen actief diende te zijn.

Bij al die verschillende activiteiten behoorde echter een bepaalde unieke groepseigenschap en die was Duits bij de Duitsers en Frans bij de Fransen. Dat was de zogenaamde Gestalt van een groep of natie.

Gestalt kennen we ook als ‘holisme’: het geheel meer dan de som der delen, zoals je ook Gestalt-therapie hebt: de mens EN zijn omgeving samen maken de mentale gezondheid. En of dat waar is: in een lelijk landschap waar alle bomen voor biomassa werden weggezaagd, de horizon nerveus draaiend van windturbines, daar voel je als mens je minder thuis.

Sturm und (Subsidie-)Drang, ‘Doen is het nieuwe Denken’
Het is dus vooral ‘een gevoel’. Grutsk. Met soms een vleugje Diep-Fries Holisme: holbewonerisme van ‘wat de Boermens niet kent…’ Ook mensen die al decennia hier met liefde komen blijven voor sommigen ‘die Hollanders’.

Je kunt op bezoek komen maar geen deel van de ‘Gestalt’ worden, het blijft dan een beetje ‘ien fan us‘ en ‘net fan hjirre‘.

Zicht op Wommels

De slagzin van zonne-subsidie-boer Sytse van S. ‘Groenleven‘ de hoofdsponsor van SC Heerenveen ‘Doen is het Nieuwe Denken‘, die is al terug te vinden in de Sturm Und Drang-beweging die ook ontstond als reactie op de Verlichting. Als tijdgenoten van Herder, beschrijft Bolkestein:

Met de nadruk op de hartstochten en de verwerping van de rede als leidraad was de Sturm und Drang een wegbereider voor de opkomst in de 19de eeuw van de filosofie van de wil. Een noodlottig erfgoed.

Kennis als bron van deugdzaamheid werd verworpen. Alleen zelfgeschapen waarden hadden voor de auteurs van de Sturm und Drang een ware betekenis…..

Het leidende beginsel is geformuleerd door de jonggestorven dichter Jacob Lenz: De Daad, de daad is de ziel van de wereld, niet geluk, niet overgave aan gevoelens of aan het verstand, alleen de daad.’

Bij It Reade Hynder vloog een sperwer tegen het raam

Sa is’t en Net Oars: De Verlichting op zijn Fries
Het meeste dat je denkt en meent ‘je eigen mening’ te zijn: dat is dus ergens ooit door anderen bedacht. En via sociale besmetting tussen je eigen oren terecht gekomen. In plaats van toe te geven aan de anti-intellectuele verleiding – niet nadenken over hoe je denkt en menen dat je dan ‘nuchter’ bent- heeft het dus zin om je eigen denkwijze tegen het licht te houden.

Kijken naar gedachten met filosofisch-historische kennis heeft zin. Het werkt alsof je met de vogelgids in de hand kijkt naar vogels die door je brein vliegen, welke soort is het en van welke vogelfamilie. Alles dat je dacht hebben anderen voor je bedacht en opgeschreven, meestal beter.

Tulpen uit Fryslan, liever dan Tulpenmanie

Dat dit herkennen van denkwijzen zin heeft, dat heb ik ook niet zelf bedacht als ‘Lumpen-Intelligenz‘, professioneel plagiator/aka wetenschapsjournalist.

Die kritische houding past weer meer bij De Verlichting. De Friese versie van De Verlichting luidt ‘Sa is’t, en Net Oars!’ 1+1 = overal 2. Er zijn objectieve maatstaven en niet alles is even waar/onwaar. Terwijl je bij Herder dus kunt stellen dat 1+1 drie mag zijn omdat je uit Drenthe komt.

Of dat je alles waar mag vinden waar je een goed gevoel bij krijgt. (over jezelf)

De Verlichting op zijn Fries: 1 waarheids-standaard die objectief is in It Reade Hynder

Met historische kennis van menselijk denken, herken je de onuitgesproken aannames achter redeneringen van mensen. De reden voor Bolkestein om zijn boek te schrijven is ook daarop gebaseerd: hij ziet dat bij mensen die zich ‘intellectuelen’ noemen, een verleiding bestaat om zich voor gevaarlijke ideeën te laten innemen.

Zonder correctie door praktische ervaring bij de aanhangers van zo’n sexy idee, kan zulke ideologie tot rampen als het communisme leiden.

Alles begint met een ‘idee’, dat via het hoofd van mensen handen en voeten krijgt, zwaarden en bijlen. Ideeën herkennen is dus van levensbelang. Van Aristoteles erven we bijvoorbeeld de Logica. Dus dat je niet 2 innerlijk tegenstrijdige visies er tegelijk op kunt nahouden.

Ieder idee heeft praktische consequenties. Het kan goed voelen om te pleiten voor een wereld zonder auto’s. En het voelt goed om op vakantie in je auto te rijden. Je kunt niet allebeide tegelijk doen, al voelt het dubbelplusgoed. Een Fries paard is mooi. Een leeuw is mooi. Beide zijn mooi. Maar dat is geen argument ze bij elkaar in de stal te zetten.

Even de zaag in je landschap, gruttoweides vol zonnepanelen

Zie dan nu wat een subsidie-stichting Fryslan Fossielvrij bepleit: heel Friesland voor 2025 van de betaalbare en betrouwbare energie af. De ‘aanjager’ is een typische ‘duurzame’: Bouwe de Boer, een ambtenaar van de gemeente Leeuwarden die nog nooit in zijn leven een levensvatbare onderneming hoefde op te zetten omdat hij in dienst van De Staat werkt die alle risico’s afdekt.

Leeuw en Paard in 1 wei; dubbel blij

Niettemin wordt hij al toegejubeld door onze provinciale Lumpen-Intelligenz (Leeuwarder Courant, Omrop Fryslan). Het vermarkten van subsidiespul, bedacht door mensen die

a. niet kunnen/willen rekenen
b. niet gehinderd worden door enige natuurkundige kennis
c. niet gehinderd worden door enige economische kennis.
d. wel beschikken over subsidie
e. een goed gevoel daarbij hebben

Dit project wordt uitgevoerd vanuit een Stichting met 5 bestuursleden. Germ Gerbrandy, Jan van Iersel, Lutz Jacobi, Trudie Timmerman en Martin vd Veen.

De partners steunen dit FFFFF programma met geld en menskracht. Dat zijn Rabobank (krijgt van het rijk subsidie voor dit soort ‘investeringen’), Provincie Fryslân (subsidie), Alliander, Energiewacht, gemeente Leeuwarden (subsidie).

De Verlichting of een Blackout
Heel Friesland aan zo duur mogelijke en onbetrouwbare (peperduurzame) energie, waarvoor je:

a. Het landschap de vernieling in helpt waarvoor je nu net de toeristen wilt lokken, zonneweides plaatsen waar je ook grutto’s wilt. (leeuw en paard in 1 wei, dubbel zo blij)
b. En waarvoor je- de kosten van Peperduurzaam zijn tienduizenden euro’s per gezin voor 2030- dan alle vakantiegeld en bestedingsvrijheid ontneemt van je toeristen via belastingheffing voor de subsidies.

Trotse Fries op Eigen Wijze

Wanneer we dan Bolkestein’s bespreking van de ideeen-geschiedenis er even bij pakken. In welke categorie past Fryslan Fossielvrij dan? Bij de Verlichting, of meer bij Sturm und Drang?

Is 1+1 ook drie omdat je uit Drenthe komt?  Of 4 omdat je Lutz Jacobi heet en het zo goed meent?

Dus: waarop moeten we nu trots zijn hier in Friesland? Dat we net zo gek werden als de rest, maar dan nog wat dommiger? Laat de Friezen liever de eerste provincie zijn die het Ecomodernisme omarmt, het Nieuwe Denken over Groen en Groei.  Groen Rechts. The Left was never Right. Fryslan Subsidie-Vrij in 2030, en een mooie kerncentrale bij de Burgummermeer.

De Verlichting terug in Fryslan, of anders dankzij al die weers-afhankelijke wiebelstroom (‘duurzaam’) een Blackout. Sa Is’t en Net Oars. Zo moeilijk is de keuze niet voor mensen die eerst helder denken voor ze (domweg) maar wat doen.

2 Replies to “Grutsk! Fryslan als eerste Subsidie-Vrij in 2030”

    1. Ha Gerrit Johan

      Wie houd je tegen voor mij te lobbyen? Voel je welkom en wees deel van Interessante Tijden als groeiend organisme!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *